Xử lý nước giếng bị nhiễm sắt

Nước giếng khi mới bơm lên thường trong, nhưng chỉ sau thời gian ngắn lại chuyển vàng nâu và xuất hiện mùi tanh kim loại. Đây là dấu hiệu phổ biến của nước nhiễm sắt trong nguồn nước ngầm. Cùng Envico tìm hiểu cách nhận biết, nguyên nhân và phương pháp xử lý phù hợp trong bài viết dưới đây.

NƯỚC NHIỄM SẮT LÀ GÌ?

Nước nhiễm sắt là tình trạng hàm lượng kim loại sắt hòa tan trong nước vượt quá giới hạn an toàn cho phép. Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 01-1:2024/BYT của Bộ Y tế, hàm lượng sắt tối đa trong nước sinh hoạt phải đảm bảo mức ≤ 0,3 mg/L. Khi hàm lượng này vượt ngưỡng, nước có thể bắt đầu xuất hiện sự biến đổi về màu sắc, mùi vị và hình thành cặn bẩn. Việc xử lý nước giếng bị nhiễm sắt là bước bắt buộc để đảm bảo chất lượng nước sinh hoạt đạt chuẩn y tế.

NGUYÊN NHÂN VÀ BẢN CHẤT

Nguồn gốc từ địa chất là nguyên nhân chính: khi nước mưa thấm xuống và di chuyển qua các tầng đất đá chứa quặng sắt, nó sẽ hòa tan sắt vào các mạch nước ngầm. Do môi trường ngầm dưới sâu thiếu hụt oxy trầm trọng, sắt tồn tại chủ yếu ở dạng hòa tan (Fe2+). Bên cạnh đó, các tác động bên ngoài như nước thải công nghiệp, rác thải hoặc ô nhiễm môi trường ngấm vào nguồn nước cũng làm gia tăng lượng kim loại nặng này.

Bản chất của hiện tượng này là sự oxy hóa: sắt hòa tan (Fe2+) trong nước khi được bơm lên và tiếp xúc với không khí sẽ phản ứng với oxy, chuyển hóa thành sắt hóa trị III (Fe3+) không tan, tạo thành cặn kết tủa và gây ra màu vàng đục. Nắm rõ bản chất phản ứng hóa học này sẽ giúp quá trình xử lý nước giếng bị nhiễm sắt đi đúng hướng.

TÍNH CHẤT VÀ TÁC HẠI

1. Tính chất nhận biết

Nước ban đầu bơm lên hoàn toàn trong suốt, nhưng khi để ngoài không khí sẽ nhanh chóng chuyển sang màu vàng nâu. Nước tỏa ra mùi tanh kim loại rất đặc trưng. Sau một thời gian để lắng, các cặn bẩn màu nâu đỏ sẽ xuất hiện và đọng lại dưới đáy vật chứa.

2. Tác động trong thực tế

Trong sinh hoạt, nguồn nước này làm ố vàng, thô ráp và mục nát quần áo khi giặt giũ. Khi nấu ăn, nước làm mất hương vị tự nhiên của thực phẩm, gây đổi màu nước trà và làm cơm chuyển màu xám. Hơn nữa, cặn sắt tích tụ sẽ đóng cặn trong đường ống và các thiết bị vệ sinh, gây gỉ sét, giảm lưu lượng nước và tắc nghẽn. Trì hoãn việc xử lý nước giếng bị nhiễm sắt sẽ làm giảm sút nghiêm trọng chất lượng nguồn nước sử dụng hằng ngày.

MỨC ĐỘ NHIỄM SẮT (PHÂN LOẠI THAM KHẢO)

Để có phương án xử lý nước giếng bị nhiễm sắt tối ưu, người dùng cần nắm được mức độ ô nhiễm tham khảo như sau:

• < 0,3 mg/L: Nằm trong giới hạn cho phép, an toàn cho sức khỏe và các hoạt động sinh hoạt.
• 0,3 – 1 mg/L: Nước bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu nhận biết nhẹ như mùi tanh thoảng qua và để lại vết ố sau một thời gian sử dụng.
• > 1 mg/L: Gây ảnh hưởng rõ rệt đến sinh hoạt, nước đổi màu nhanh, mùi nồng nặc và cặn bẩn bám dày đặc làm hỏng hóc thiết bị.

CÁC CÁCH XỬ LÝ NƯỚC GIẾNG BỊ NHIỄM SẮT

Có nhiều cách xử lý nước giếng bị nhiễm sắt hiện nay, nhưng nguyên lý cốt lõi thường bao gồm 3 bước cơ bản:

• Làm thoáng: Tăng cường lượng oxy hòa tan vào nước bằng giàn phun mưa hoặc tháp làm thoáng. Oxy sẽ hỗ trợ quá trình chuyển hóa sắt từ dạng hòa tan sang dạng cặn kết tủa.
• Oxy hóa: Giai đoạn chuyển đổi hoàn toàn sắt hòa tan (Fe2+) thành dạng không tan (Fe3+). Có thể sử dụng oxy tự nhiên từ bước làm thoáng hoặc dùng thêm hóa chất oxy hóa mạnh.
• Lọc: Đưa nước đi qua các lớp vật liệu lọc chuyên dụng (như cát thạch anh, than hoạt tính,…) để giữ lại toàn bộ cặn kết tủa và tạp chất, trả lại nguồn nước trong sạch. Đây là bước hoàn thiện không thể thiếu khi xử lý nước giếng bị nhiễm sắt.

Hình 2: Phương pháp xử lý nước nhiễm sắt 

MỘT SỐ CÂU HỎI THƯỜNG GẶP KHI NƯỚC GIẾNG BỊ NHIỄM SẮT

Nước giếng để ngoài chuyển vàng nâu có phải nhiễm sắt không?

→ Thường là có, do sắt hòa tan (Fe2+) bị oxy hóa chuyển thành cặn (Fe3+) khi tiếp xúc với không khí. Đây là dấu hiệu đầu tiên cảnh báo bạn cần xử lý nước giếng bị nhiễm sắt.

Khi nào cần xử lý nước nhiễm sắt?

→ Khi hàm lượng sắt vượt ngưỡng 0,3 mg/L hoặc khi nước bắt đầu xuất hiện mùi tanh, cặn bẩn làm ảnh hưởng đến sinh hoạt gia đình.

Đun sôi có loại bỏ được sắt trong nước không?

→ Không, vì sắt hòa tan không bị loại bỏ bằng nhiệt độ. Việc đun sôi chỉ làm nước bốc hơi và có thể khiến nồng độ kim loại sắt còn lại cô đặc hơn.

Vì sao nước ban đầu trong nhưng sau đó đổi màu?

→ Do sắt trong nước chuyển từ dạng hòa tan trong môi trường yếm khí ngầm sang dạng kết tủa khi tiếp xúc với lượng oxy có trong không khí.

Có cần xét nghiệm nước trước khi xử lý không?

→ Nên thực hiện xét nghiệm để xác định chính xác mức độ ô nhiễm sắt và các kim loại khác, từ đó lựa chọn công nghệ xử lý nước giếng bị nhiễm sắt phù hợp và đảm bảo hiệu quả triệt để nhất.

KẾT LUẬN

Nước nhiễm sắt là một tình trạng hết sức phổ biến ở các nguồn nước ngầm hiện nay. Người dân cần chủ động mang mẫu nước đi kiểm tra, xét nghiệm để xác định hàm lượng ô nhiễm cụ thể. Từ kết quả đó, việc lựa chọn hệ thống xử lý nước giếng bị nhiễm sắt phù hợp với nhu cầu sử dụng và điều kiện kinh tế sẽ trở nên dễ dàng và chính xác hơn.

Có thể bạn quan tâm : Thiết bị xử lý, lọc nước giếng khoan Envico

Công ty môi trường Envico chuyên thiết kế, lắp đặt xử lý nước từ nguồn giếng khoan bị nhiễm sắt. Với đội ngũ kỹ thuật có nhiều năm kinh nghiệm luôn đưa ra những công nghệ tiên tiến – tiết kiệm chi phí. Bạn đang có nhu cầu về xử lý nước giếng bị nhiễm sắt. Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được hỗ trợ và tư vấn miễn phí.

CÔNG TY CỔ PHẦN CÔNG NGHỆ MÔI TRƯỜNG ENVICO

Địa chỉ: Lầu 3, Indochina Tower, 4 Nguyễn Đình Chiểu, P. ĐaKao, Quận 1, Tp. HCM

Hotline: 0909 79 44 45 (Mr.Huy)

Điện thoại: (028) 66 797 205

E-mail: admin@envico.vn

Website: Congnghemoitruong.net