Vận hành hệ thống xử lý nước thải mới nhất năm 2025

Vận hành hệ thống xử lý nước thải (HTXLNT) là gì? 

Vận hành hệ thống xử lý nước thải (HTXLNT) là bước bắt buộc sau khi hoàn thiện hệ thống xử lý, nhằm đảm bảo toàn bộ công trình hoạt động ổn định, hiệu quả và đạt chuẩn trước khi xả thải ra môi trường. 

Đặc biệt, công đoạn này trở nên quan trọng hơn bao giờ hết khi các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) mới về nước thải, như QCVN 40:2025/BTNMT, QCVN 14:2025/BTNMT và QCVN 62:2025/BTNMT sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/09/2025. Các quy chuẩn mới này siết chặt hơn về giới hạn thông số đầu ra, yêu cầu hệ thống vận hành phải đạt hiệu suất cao, ổn định và có giám sát chặt chẽ.

Ghi chú 

• QCVN 40:2025/BTNMT thay thế QCVN 40:2011/BTNMT, quy định về quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với nước thải công nghiệp.
• QCVN 14:2025/BTNMT thay thế QCVN 14:2008/BTNMT, quy định về quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với nước thải sinh hoạt và đô thị.
  QCVN 62:2025/BTNMT thay thế QCVN 62-MT:2016/BTNMT, quy định về quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với nước thải chăn nuôi.

Các bước vận hành hệ thống xử lý nước thải 

Bước 1: Kiểm tra toàn bộ hệ thống trước khi khởi động

Kiểm tra máy móc, thiết bị điện, đường ống, bồn hóa chất, phao, cảm biến, van,… Tất cả phải ở đúng vị trí, không rò rỉ, tắc nghẽn hoặc hư hỏng. Đây là bước bắt buộc để đảm bảo an toàn và tránh sự cố khi hệ thống vận hành.

Bước 2: Chuyển tất cả công tắc thiết bị về vị trí OFF (O)

Trước khi cấp điện, cần chắc chắn tất cả thiết bị đã được đặt về vị trí O (tắt), nhằm tránh trường hợp thiết bị tự động chạy khi cấp nguồn.

Bước 3: Cấp điện và chọn chế độ vận hành cho từng thiết bị

Đóng MCCB tại tủ điện để cấp điện cho hệ thống.

Chuyển chế độ vận hành theo nhu cầu thực tế:

• Man: chạy bằng tay – dùng khi vận hành thử hoặc điều chỉnh thủ công.
• Auto: tự động – dùng khi hệ thống đã ổn định.
• Off: tắt thiết bị – dùng khi thiết bị không cần vận hành.

Bước 4: Khởi động từng thiết bị và theo dõi hoạt động

Sau khi khởi động từng thiết bị, cần quan sát kỹ để phát hiện kịp thời các dấu hiệu bất thường. Nếu có hiện tượng lạ, cần dừng ngay thiết bị đó để kiểm tra trước khi tiếp tục vận hành.

• Đối với bơm nước thải: Khi đèn báo sáng nhưng sau khoảng 10 giây không thấy nước lên, cần tắt bơm ngay. Có thể do bơm bị kẹt, mất mồi hoặc tắc đường ống. Tiến hành kiểm tra lại toàn bộ bơm và đường dẫn nước.

• Đối với bơm hóa chất định lượng: Trong quá trình vận hành hệ thống xử lý nước thải, khi thấy đèn báo hoạt động, bạn cần quan sát dòng hóa chất trong ống dẫn vào bể. Nếu không thấy hóa chất di chuyển hoặc bơm không hút, phải tắt ngay bơm để kiểm tra. Có thể do khí trong ống, hóa chất chưa tan hết, hoặc van bị nghẹt.

• Đối với máy thổi khí: Khi máy hoạt động, kiểm tra khí có được cấp đều vào bể điều hòa, bể hiếu khí và các vị trí cần thiết hay không. Nếu sau 30 giây không thấy khí thổi hoặc lượng khí quá yếu, cần tắt máy để kiểm tra lại máy, đường ống dẫn khí và tình trạng van khí.

Bước 5: Điều chỉnh lưu lượng nước và hóa chất phù hợp

Tùy vào lưu lượng nước thải đầu vào và nồng độ ô nhiễm để điều chỉnh lượng nước cấp – lượng hóa chất châm vào sao cho phù hợp với yêu cầu xử lý.

Lưu ý: Khi thao tác với hóa chất, phải sử dụng đúng loại và đúng liều lượng theo thiết kế. Tuyệt đối không tự ý pha trộn hoặc thay đổi nồng độ khi vận hành hệ thống xử lý nước thải nếu chưa có hướng dẫn kỹ thuật. Luôn mang đầy đủ đồ bảo hộ và điều chỉnh bơm định lượng từ từ, quan sát kỹ dòng chảy và phản ứng trong bể để tránh sự cố.

Bước 7: Kiểm tra chất lượng nước 

Thực hiện lấy mẫu nước thải đầu ra định kỳ khi vận hành hệ thống xử lý nước thải để phân tích các chỉ tiêu môi trường (pH, BOD, COD, TSS, coliform,…). Kết quả giúp đánh giá hiệu quả xử lý và mức độ tuân thủ quy chuẩn hiện hành. 

Bước 8: Ghi chép nhật ký vận hành hệ thống xử lý nước thải 

Cần ghi chép đầy đủ vào nhật ký vận hành: thông số kỹ thuật, sự cố xảy ra, biện pháp xử lý, thời gian vận hành thiết bị và các diễn biến quan trọng khác,…

Việc ghi chép đầy đủ giúp theo dõi hiệu quả xử lý, phát hiện kịp thời các sự cố, đồng thời làm cơ sở phục vụ cho việc báo cáo định kỳ và kiểm tra của cơ quan quản lý môi trường. Đây cũng là tài liệu quan trọng để truy vết nguyên nhân khi có sự cố và cải tiến quy trình vận hành hệ thống.

Các quy chuẩn mới năm 2025 về nước thải 

Ngày 28/02/2025, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành ba Thông tư mới, bao gồm Thông tư 04/2025/TT – BTNMT, Thông tư 05/2025/TT – BTNMT và Thông tư 06/2025/TT – BTNMT, kèm theo ba Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước thải. Các văn bản này sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/09/2025. Xem chi tiết tại bảng dưới đây: 

Lưu ý:

1. Thời điểm áp dụng bắt buộc: từ ngày 01/09/2025

Các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia mới về nước thải chính thức có hiệu lực từ ngày 01/09/2025, áp dụng bắt buộc đối với các dự án đầu tư mới, mở rộng hoặc nâng công suất:

Nước thải công nghiệp

• Các dự án đầu tư mới phải bắt buộc áp dụng QCVN 40:2025/BTNMT ngay từ ngày 01/09/2025.

Nước thải chăn nuôi

• Các dự án chăn nuôi mới, mở rộng hoặc nâng công suất phải áp dụng QCVN 62:2025/BTNMT.
• Trường hợp chưa xác định phân vùng xả thải, áp dụng theo Cột B – Bảng 1 trong QCVN 62:2025/BTNMT.

Nước thải sinh hoạt, đô thị, khu dân cư tập trung

• Các dự án đầu tư mới, mở rộng quy mô hoặc nâng công suất phải áp dụng QCVN 14:2025/BTNMT.
• Trường hợp chưa xác định phân vùng xả thải, áp dụng Cột B – Bảng 1 và Bảng 2 trong QCVN 14:2025/BTNMT.

2. Giai đoạn chuyển tiếp: từ 01/09/2025 đến 31/12/2031

• Đối tượng áp dụng: Các cơ sở đã được đầu tư và vận hành trước ngày 01/09/2025.
  Trong thời gian này, cơ sở vẫn được tiếp tục áp dụng các quy chuẩn cũ (QCVN 40:2011, QCVN 62-MT:2016, QCVN 14:2008).

Khuyến nghị: Để chủ động thích nghi với yêu cầu quản lý môi trường trong tương lai, Envico khuyến khích các doanh nghiệp chuyển đổi sớm sang các quy chuẩn mới nhằm tránh rủi ro về pháp lý, kỹ thuật và chi phí điều chỉnh đột ngột sau giai đoạn chuyển tiếp.

3. Từ ngày 01/01/2032 – Áp dụng bắt buộc quy chuẩn mới cho mọi cơ sở

Tất cả các cơ sở thuộc diện chuyển tiếp (được đầu tư trước 01/09/2025) sẽ bắt buộc phải tuân thủ đầy đủ các quy chuẩn mới, cụ thể:

• QCVN 40:2025/BTNMT – Nước thải công nghiệp
• QCVN 62:2025/BTNMT – Nước thải chăn nuôi
• QCVN 14:2025/BTNMT – Nước thải sinh hoạt, đô thị, dân cư

Khi QCVN mới có hiệu lực, giới hạn xả thải sẽ nghiêm ngặt hơn, đòi hỏi hệ thống xử lý phải vận hành ổn định và được giám sát chặt chẽ. Vận hành sai kỹ thuật có thể khiến nước thải vượt chuẩn, dẫn đến bị xử phạt, mất uy tín và phát sinh chi phí khắc phục lớn. 

Do đó, tuân thủ quy trình vận hành hệ thống xử lý nước thải là yếu tố then chốt để thực hiện đúng quy định pháp luật và hướng đến phát triển bền vững.

Công ty vận hành hệ thống xử lý nước thải uy tín 

Nước thải vượt chuẩn, bị phạt nặng, hệ thống liên tục trục trặc, mà nhân sự nội bộ lại không đủ chuyên môn để xử lý” – đó là những lo lắng thường trực của nhiều chủ doanh nghiệp khi vận hành hệ thống xử lý nước thải. Nhất là khi các quy chuẩn mới sắp có hiệu lực (từ ngày 01/09/2025), rủi ro về pháp lý và thanh tra môi trường càng trở nên đáng ngại hơn bao giờ hết.

Hiểu được áp lực đó, Envico cung cấp dịch vụ vận hành hệ thống xử lý nước thải chuyên nghiệp, hướng đến giải quyết tận gốc các nỗi lo mà doanh nghiệp đang gặp phải:

• Cam kết nước thải đầu ra đạt chuẩn theo quy định mới nhất. 
• Báo cáo vận hành định kỳ, theo dõi sát hiệu suất hệ thống, giúp doanh nghiệp nắm rõ 
• tình trạng xử lý.Đội ngũ kỹ thuật giàu kinh nghiệm, sẵn sàng hỗ trợ khẩn cấp, xử lý sự cố nhanh chóng.
• Đồng hành trong các đợt thanh tra, đánh giá, đảm bảo hồ sơ đầy đủ và vận hành minh bạch.

Envico hiểu, điều bạn cần là kết quả đạt chuẩn, không rắc rối, không bị phạt – và đó là cam kết của chúng tôi.

Lưu ý quan trọng khi vận hành hệ thống xử lý nước thải

Dưới đây là một số lưu ý doanh nghiệp không nên bỏ qua khi vận hành. 

• Đào tạo nhân sự chuyên môn: Nhân viên vận hành cần được đào tạo bài bản, hiểu rõ nguyên lý hệ thống, biết điều chỉnh lưu lượng, hóa chất và phát hiện sớm dấu hiệu bất thường.
• Bảo trì định kỳ: Thiết lập lịch bảo trì cho từng thiết bị khi vận hành hệ thống xử lý nước thải (bơm, máy thổi khí, bể sinh học, tủ điện…) để duy trì hiệu suất và kéo dài tuổi thọ hệ thống.
• Xử lý sự cố: Cần có quy trình phản ứng nhanh, nhân sự trực 24/7 để xử lý kịp thời các sự cố như mất điện, tắc nghẽn, sự cố sinh học… tránh gián đoạn hệ thống.
• Tuân thủ pháp lý: Hoạt động vận hành phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn môi trường, vừa tránh bị xử phạt, vừa nâng cao uy tín doanh nghiệp.

Vận hành hệ thống xử lý nước thải là bước không thể thiếu khi hoàn thành hệ thống xử lý nước thải, đặc biệt là trong bối cảnh hàng loạt các QCVN mới sắp có hiệu từ ngày 1/9/2025. Đây là thời điểm các đơn vị cần rà soát, cập nhật quy trình vận hành, nâng cao năng lực kỹ thuật và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ pháp lý để thích ứng với các thay đổi sắp tới một cách hiệu quả và bền vững. Liên hệ với Envico ngay để được hỗ trợ nhé!